|
|
DOS & DON'TS
GERELATEERDE ARTIKELEN
|
|||||||||||||||||||||||||||||||
GERED DOOR DE ISLAMHoe een hoge Iraanse geestelijke me uit handen van de politie bevrijddeDOOR ANN DE CRAEMER, FOTO'S DOOR PIETER-JAN DE PUE 
De kamer staat vol met felle plastic bloemen die mijn aandacht afleiden van wat de man tegenover me zegt. De hitte is ondraaglijk en ik schuifel heen en weer op mijn stoel, waardoor mijn chador naar beneden zakt en de helft van mijn bezwete haar zichtbaar wordt. Mijnheer Hosseini, een van de belangrijkste geestelijken van Qom, let er niet op. Hij gaat onverstoorbaar verder. “Er is een reden waarom ik alle journalisten bij hun bezoek aan het Schrijn van Hazrat-e Masumeh persoonlijk wil spreken. Over de islam bestaan veel misverstanden, maar ik wil jullie dit vertellen: islam is vrede. Jammer genoeg heeft de politiek vaak vijandigheid gecreëerd tussen mensen. Maar wij stellen ons tegenover niemand vijandig op. We zijn tegen tirannie, onrechtvaardigheid en onderdrukking.” Hij méént duidelijk wat hij zegt, maar omdat ik verplicht word om te luisteren klinkt het niet helemaal overtuigend. Na een week Teheran ben ik met mijn fotograaf Pieter-Jan en onze Iraanse gids aangekomen in Qom, de religieuze hoofdstad van Iran. Bij het station waren we nog maar net in de taxi gestapt of de chauffeur gaf al uiting aan zijn grote verbazing. “Be khoda, in godsnaam, wat doen jullie hier?” Hij ving mijn vragende blik op in de achteruitkijkspiegel, lachte en schudde het hoofd. “In deze stad komen echt zelden buitenlanders—zelfs geen journalisten. Jullie zullen veel bekijks hebben.” Toen we uit de taxi stapten bij het Hazrat-e Masumeh, de begraafplaats van de heilige Fatemeh én het heiligste der heiligen in Qom, bleek de oude man profetische woorden te hebben gesproken. “Salam khareji! Hallo buitenlander!” wuift een jongeman me aan de overkant van de straat toe. “Be behehst khosh umadid! Welkom in het paradijs!” 
Even later maakt de opzichter van het Hazrat-e Masumeh ons met aandrang duidelijk dat we hem meteen moeten volgen naar het kantoor van de plaatselijke hojatoleslam—een middelhoge rang onder sjiitische moslimsgeestelijken en een titel die ook de voormalige Iraanse president Khatami draagt. Wie hojatoleslam is, heeft een erg hoog niveau bereikt in de studie van islam en Koran. “Maak je geen zorgen,” zegt de opzichter. “Mijnheer Hosseini wil gewoon een vriendelijke babbel met jullie.” Bezorgd was ik niet: in Teheran hadden we al eerder ‘officiële gesprekken’ met de autoriteiten gehad, en die waren altijd geëindigd met thee en koekjes. Hier zit ik dan, met fotograaf en gids in één kamer met een belangrijke Iraanse geestelijke die praat over tirannie, onrechtvaardigheid en andere lelijke dingen die in strijd zijn met de islam. “Er zijn helaas veel mensen die misdaden begaan in de naam van de islam. Maar onthou dit: de Taliban of zelfmoordterroristen hebben niets met de islam te maken. Zij zijn een belediging voor onze religie. De Taliban—dat zijn mensen zonder opvoeding. Als ze dan toch een opvoeding hebben genoten, zoals Bin Laden, dan was het in Amerika. Alle Talibanleiders zijn opgevoed in Amerika.” Ik knik beleefd en neem een slokje van mijn thee, die net door een assistent van de ayatollah in witte plastic bekertjes werd ingeschonken. De oude man zit intussen in een hoek van de kamer en doet een inspanning om geïnteresseerd te luisteren naar een toespraak die hij intussen waarschijnlijk uit het hoofd kent. Het zweet loopt in straaltjes langs zijn voorhoofd. In zijn linkerhand houdt hij een verfrommelde zakdoek vast en in zijn andere hand bespeur ik een mobiele telefoon. In zijn donkergrijze sokken zitten twee gaten. Ik zie twee grote tenen die op zoek zijn naar frisse lucht. Qom is het Vaticaanstad van Iran. De belangrijkste theologische scholen zijn er gevestigd, en het was van hieruit dat ayatollah Khomeini in 1963 voor het eerst opriep tot verzet tegen de sjah. Khomeini werd in 1964 verbannen uit de stad, maar de conservatieve geestelijken bleven zich vanuit Qom tegen het bewind van de shah verzetten, en het was in Qom dat de Islamitische Revolutie dertig jaar geleden haar oorsprong had. Een revolutie die vandaag nog steeds haar gevolgen heeft, en die mijnheer Hosseini ons nu probeert uit te leggen. Zijn stem wordt intussen steeds zwakker. Hij vecht tegen een opkomende hoestbui en kan amper een glimlach onderdrukken wanneer hij mijn bezorgde blik ziet. “Inshallah, er komt een betere wereld,” fluistert hij nog. “Jullie hebben jullie Jezus, en wij hebben onze Mahdi. Samen zullen zij een revolutie teweegbrengen op deze wereld, die dan een paradijs zal worden.” Tien minuten later ben ik opgelucht weer op straat te zijn. Het gesprek met Hosseini had me slaperig gemaakt, maar de verkiezingskoorts in de straten van Qom schudt me meteen weer wakker. Vrouwen in zwarte chadors houden met de ene hand hun gewaad vast, terwijl ze met hun andere hand een poster van president Ahmadinejad laten zien. Een kleine jongen komt naar me toe met op zijn arm een parkiet—in Iran een dier dat zogenaamd de toekomst kan voorspellen. Ik vraag de jongen wat de komende vier jaar voor Iran in petto hebben. “Ahmadinejad!” Hij lacht zijn tanden bloot. Zijn vader knikt goedkeurend.
| |||||||||||||||||||||||||||||||||
